Trong các hệ thống xử lý nước thải, sản xuất hóa chất hay ngành thực phẩm hiện nay, bơm định lượng dạng màng đóng vai trò là “trái tim” điều tiết lưu lượng với độ chính xác cực cao.
Không giống như các dòng bơm ly tâm thông thường, thiết kế của dòng bơm này cho phép di chuyển các chất lỏng có tính ăn mòn cao, chất độc hại hoặc các dung dịch cần độ tinh khiết tuyệt đối mà không gây rò rỉ. Việc hiểu rõ cấu tạo và nguyên lý vận hành của thiết kế dạng màng không chỉ giúp các kỹ sư tối ưu hóa quy trình sản xuất mà còn kéo dài tuổi thọ thiết bị, giảm thiểu chi phí bảo trì trong môi trường vận hành khắc nghiệt.
Bơm định lượng (Metering Pump) là dòng bơm thể tích lưu lượng thấp, được thiết kế để vận chuyển một thể tích chất lỏng chính xác trong một khoảng thời gian xác định. Trong dải sản phẩm này, dòng bơm dạng màng chiếm ưu thế tuyệt đối nhờ khả năng làm kín hoàn hảo.
Trên thị trường hiện nay, chúng ta thường bắt gặp ba dòng chính: Bơm định lượng dạng màng, dạng piston và dạng điện từ. Trong đó:
Để một chiếc bơm có thể hoạt động bền bỉ hàng nghìn giờ trong môi trường acid hay kiềm, các bộ phận cấu thành phải được chế tạo từ những vật liệu đặc thù và có sự phối hợp nhịp nhàng về mặt cơ khí.
Màng bơm thường được làm từ Teflon (PTFE) hoặc cao su tổng hợp. Đây là bộ phận trực tiếp tiếp xúc với hóa chất và thực hiện chu kỳ hút/đẩy. Thiết kế màng thường có nhiều lớp để chịu được áp suất ngược lớn.
Hệ thống van bi một chiều (Check valve) ở đầu hút và đầu đẩy đảm bảo chất lỏng chỉ đi theo một hướng duy nhất. Vật liệu đầu bơm thường là nhựa PP, PVDF hoặc thép không gỉ 316L tùy thuộc vào đặc tính ăn mòn của lưu chất.
Động cơ điện kết hợp với cơ cấu cam hoặc bánh răng trục vít để biến chuyển đổng quay thành chuyển động tịnh tiến. Điểm ăn tiền của bơm định lượng chính là núm điều chỉnh hành trình (Stroke adjustment), cho phép thay đổi độ dài hành trình của màng để thay đổi lưu lượng từ 0-100%.
Tại sao các kỹ sư lại ưu tiên dòng bơm định lượng cơ khí dạng màng này thay vì các phương pháp định lượng khác? Câu trả lời nằm ở ba yếu tố: Độ kín, Độ bền và Độ chính xác.
Dưới đây là những kinh nghiệm thực chiến dành cho đội ngũ lắp đặt bơm định lượng dạng màng tại công trường để tránh các hư hỏng sơ đẳng
Nên lắp bơm càng gần nguồn hóa chất càng tốt. Đường ống hút phải có đường kính lớn hơn hoặc bằng cổng hút của bơm để tránh hiện tượng xâm thực (cavitation). Luôn ưu tiên lắp đặt kiểu “ngập đầu” (flooded suction) nếu có thể.
Khi vận hành thực tế với hóa chất có độ nhớt khác nhau, kỹ sư bắt buộc phải tiến hành hiệu chuẩn bằng ống đong chia vạch để lập biểu đồ lưu lượng thực tế.
Ngay cả những thiết bị tốt nhất cũng cần được chăm sóc định kỳ để duy trì hiệu suất đỉnh cao, và bơm định lượng dạng màng cũng tương tự.
| Hiện tượng | Nguyên nhân | Cách khắc phục |
| Bơm chạy nhưng không ra nước | Hở đường ống hút / Van một chiều bị kẹt bi | Kiểm tra kín ống / Vệ sinh bi van |
| Lưu lượng không ổn định | Có bọt khí trong buồng bơm | Xả air qua van xả khí |
| Tiếng gõ cơ khí lớn | Hỏng vòng bi hoặc bánh răng | Dừng máy và kiểm tra bộ phận truyền động |
Việc đầu tư đúng mức vào hệ thống bơm định lượng dạng màng chất lượng cao không chỉ là bài toán về kỹ thuật mà còn là bài toán về kinh tế dài hạn. Sự ổn định của thiết bị giúp quy trình sản xuất không bị gián đoạn, đảm bảo chất lượng đầu ra và an toàn tuyệt đối cho người vận hành.
Bạn đang cần tư vấn giải pháp định lượng hóa chất cho nhà máy của mình? Đội ngũ kỹ sư dày dạn kinh nghiệm của chúng tôi luôn sẵn sàng hỗ trợ bạn từ khâu tính toán chọn bơm, thiết kế hệ thống đến lắp đặt và chuyển giao công nghiệp,
Hãy để Huy Thành giúp bạn tối ưu hóa hệ thống bằng những thiết bị tin cậy nhất!
